Today’s stu­dent is bet­ter off than before. Even my dog won’t argue oth­er­wise.

Old-gen­er­a­tion artists find great plea­sure in lec­tur­ing today’s stu­dents, telling them that, essen­tial­ly, they don’t learn any­thing at the acad­e­my. Back then The only bit of drift­wood you, as a stu­dent, were hand­ed was that one inge­nious com­ment your tutor made as he was brows­ing through your book­shelf. The­o­ry was con­sid­ered of sec­ondary impor­tance and stu­dents could eas­i­ly avoid going to class with­out get­ting in any trou­ble. Cre­at­ing art was a mat­ter of intu­ition. Cre­at­ed from whit-in. Since then, edu­ca­tion has improved, due to a gen­er­al under­stand­ing that the process of mak­ing’ can be learned. After all, new stu­dents arrive at the acad­e­my hun­gry and full of expec­ta­tions, and it’s not a bad idea to teach them some­thing..

Learn­ing the artis­tic trade is no longer about the prac­tice of tech­nique and exper­i­ment , instead, con­cept is at the core of busi­ness. This has its down­side. For exam­ple, in one week, a sin­gle work made by an overzeal­ous first year stu­dent could be dis­cussed four times, each time in a dif­fer­ent les­son. This is the point where the work suc­cumbs to overkill.
Anoth­er down­side became painful­ly clear to me when I received the fol­low­ing ques­tion for Mis­ter Motley’s Help me’ sec­tion: I’m a third year design stu­dent and am already, a bit des­per­ate­ly, look­ing for a sub­ject to base my grad­u­a­tion work on. Do you have any tips or ideas?’ Help­ing her find­ing the con­tent of her work wasn’t as dif­fi­cult as try­ing to under­stand why this ques­tion could arise in the first place. When art was still a mat­ter of intu­ition, work­ing from one’s own inte­ri­or world, one drew and exper­i­ment­ed cheer­ful­ly and, through doing so, dis­cov­ered the con­tent of one’s work.
By con­tin­u­ous­ly mak­ing and reflect­ing on what you’ve done, you’ll auto­mat­i­cal­ly start rec­og­niz­ing the themes in your own work. But reck­less­ly mak­ing is no longer eas­i­ly accept­ed with­in the art acad­e­my. As a stu­dent you have to, as it were, think-for­ward. The inclu­sion of sub­jects such as con­cept’ and research’ with­in the cur­ricu­lum of the acad­e­my implies that you have a choice in what your theme might be.
But usu­al­ly, your theme’ isn’t a choice at all. What are you good at, what do you enjoy doing?’ and Who are you and what tru­ly inter­ests you?’ As a stu­dent, you need a strong psy­cho­log­i­cal back­bone to sur­ren­der your­self to the obvi­ous. Your work’s con­tent will hit close to home, and its start­ing points will lie some­where with­in your auto­bi­og­ra­phy (in the broad­est sense of the word).
Taci­ta Dean: I have a very strong mem­o­ry of the sea, of that coast actu­al­ly (…) My fam­i­ly isn’t a very live­ly house­hold, there is some­thing lone­ly in it. My father worked in Lon­don, so he was nev­er there. I do remem­ber hav­ing a great sense of adven­ture because we were sur­round­ed by land and I used to go on long walks per­form­ing to myself, like being in my own doc­u­men­tary.

Artis­tic research is the pre­vail­ing con­cept in today’s art edu­ca­tion and ush­ers in numer­ous mis­un­der­stand­ings. Its asso­ci­a­tions with sci­ence could pos­si­bly con­jure the wrong accents. For exam­ple, it might imply cer­tain ideas of truth — as though we’re deal­ing with facts instead of the free­dom of fal­si­ty. In art, you’re allowed to lie. In fact, a great art­work can con­sist com­plete­ly of fab­ri­ca­tions. Richard Prince wrote the hilar­i­ous tale, Bet­ty Kline, in which pin up girl Bet­tie Paige is said to be the secret source of inspi­ra­tion for Franz Kline’s abstract work. Objec­tive truth is of no impor­tance when you’re telling your own truth.

Research is essen­tial in art, in fact, I don’t know of a sin­gle artist whose prac­tice doesn’t include research. My life is my research,” spoke Roy Villevoye. But it’s just that I com­plete­ly immerse myself in every­thing that inter­ests me: I read, I want to see it, I want to be there, I want to be involved with those peo­ple (in Papua New Guinea.)” Research can mean a thou­sand dif­fer­ent things and this is what I find of utmost impor­tance for stu­dents to under­stand.
But today’s stu­dents are very capa­ble of under­stand­ing this, and can stand their ground. They’re very aware of the tiny dot that con­sti­tutes their acad­e­my on the map of the globe. They have access to Inter­net and so are con­nect­ed to the entire world. A South African writer can eas­i­ly inter­view a young artist via Skype about a work made in Ethiopia. Stu­dents trav­el the world through excur­sions, exchanges, or couch surf­ing. Bare­ly twen­ty years old and they’re trav­el­ling through Africa on the their own, or they’re in Ukraine doing an intern­ship. The world is no longer unchart­ed ter­ri­to­ry; the sense of the exot­ic is lost. Every­where, young adults are work­ing with the same enthu­si­asm and dri­ve as at the acad­e­mies in Zwolle or The Hague. And this has a far-reach­ing effect on the student’s atti­tude.

New val­ues are under­min­ing the West­ern art world’s author­i­ty. After all, stu­dents every­where are work­ing at acad­e­mies with the same input and faith. It’s pos­si­bly hard­er for stu­dents in oth­er coun­tries to make the deci­sion for an artis­tic career, and there’s no rea­son to not take them just as seri­ous­ly as your fel­low class­mates. This real­i­sa­tion is slow­ly spread­ing to the art world, post-acad­e­my. For the first time, Ango­la, the Bahamas, Bahrein, Ivory Coast, Koso­vo, Kuwait, the Mal­dives, Paraguay and Tuvalu have par­tic­i­pat­ed in the Venice Bien­nale. The old Gia­r­di­ni is like Amsterdam’s old state­ly canal neigh­bour­hoods: ele­gant, beau­ti­ful, but not exact­ly the most excit­ing part of town.

The last two Doc­u­men­tas have, in their own way, shak­en the foun­da­tions of the art world. Like the crit­ics wrote, Doc­u­men­ta 12 held on tight­ly to its aim to act as an author­i­ta­tive world­wide seis­mo­graph of con­tem­po­rary art.” That Doc­u­men­ta unfold­ed as a true world exhi­bi­tion: the notion of the genius was dis­pelled and art from all over the globe was pre­sent­ed. Doc­u­men­ta 13 entered a pur­suit for new val­ues, jar­ring those of the offi­cial’ art world, by releas­ing accept­ed ideas of qual­i­ty, and by using lead­ing cri­te­ria like real’ and engaged.’ The con­cept of taste is becom­ing less strin­gent, we’re approach­ing a point where West­ern art his­to­ry is no longer at the cen­tre of the uni­verse. The young artist is char­ac­terised by new influ­ences, dif­fer­ent ideas of taste, and fresh per­spec­tives on high and low cul­ture. With­out pre­con­ceived notions or cri­te­ria pet­ri­fied and ingrained into their heads, they ven­ture, their work could like­wise hang in the Amers­foort library (because that’s where their grand­moth­er lives,) as well as in de Appel. The Venice Bein­nale was described as blur­ring the line between pro­fes­sion­al artist and ama­teurs, out­siders and insid­ers,’ and this open­ness is pre­cise­ly what char­ac­teris­es the young stu­dent.

In the eight­ies, Mar­cel Vos described the con­cept of orig­i­nal­i­ty as a sort of boa con­stric­tor curled around the student’s neck. It seems as though this hur­dle has been cleared. The World Wide Web and the inces­sant avalanche of images have absolved the young gen­er­a­tion of the pres­sures of orig­i­nal­i­ty. We’re but one mouse click away from being con­front­ed with the sheer impos­si­bil­i­ty of cre­at­ing a new image, which is one rea­son why the young gen­er­a­tion eager­ly makes use of exist­ing images.
In the past, with the pres­sure of orig­i­nal­i­ty breath­ing down their necks, stu­dents and artists pre­ferred their stu­dios locked down, her­met­i­cal­ly closed from their col­leagues because – God for­bid – they steal your orig­i­nal idea! But this notion too, has met with a breath of fresh air. Come in. By under­stand­ing that the unique image does not exist, artists are able to think along with one anoth­er, and to laugh when they hap­pen to make the same, or almost the same, work or pho­to. What a relief. The stu­dent of today is gen­er­ous, giv­ing and glad­ly col­lab­o­rates. The smell of grass with under­tones of amber, patchouli and poppy.

De geur van vers gemaaid gras

De stu­dent van nu is beter af, daar twi­jfelt zelfs mijn hond niet over. Kun­ste­naars van de oude garde vertellen met intens genoe­gen aan de stu­den­ten van nu dat je op de acad­e­mie feit­elijk niets leert. Het enige stuk­je dri­jfhout waar je je als stu­dent aan vast kon klam­p­en was een geniale opmerk­ing die tussen neus en lip­pen door werd gemaakt ter­wi­jl de docent in jouw boekenkast stond te speuren. The­o­rie stond op een laag pit­je en stu­den­ten kon­den zon­der enige moeite alle lessen ver­mi­j­den. Kun­st mak­en was een kwest­ie van intuïtie. Van bin­nenu­it. Het onder­wi­js is beter gewor­den, er is een besef ontstaan dat veel in het pro­ces van mak­en’ leer­baar is. Stu­den­ten komen hon­gerig en vol verwachtin­gen naar de acad­e­mie toe en het is niet slecht om ze wat te leren. 

Het leren van het vak kun­st gaat niet meer via oefe­nen van tech­nieken, het con­cept is core­busi­ness en dat heeft ook keerz­i­jdes. Een werk dat een eerste­jaars stu­dent in al zijn over­moed heeft gemaakt, wordt soms wel vier keer in een week, in steeds een andere les, opnieuw bespro­ken, en dan is het echt wel om zeep geholpen. Een andere keerz­i­jde werd me pijn­lijk duidelijk door de vraag die ik in de rubriek Help me’ van mis­ter Mot­ley kreeg toege­zon­den. Ik ben een 3e jaars stu­dente grafis­che vor­mgev­ing en alvast een beet­je wan­hopig op zoek naar een ein­dex­a­m­en onder­w­erp. Heeft u miss­chien bepaalde tips of ideeën?’ Haar op weg helpen naar de inhoud van haar werk was niet zo moeil­ijk, wat me meer bezig hield was hoe deze vraag kon ontstaan. Toen kun­st mak­en nog een kwest­ie was van intuïtie, van bin­nenu­it, tek­ende en exper­i­menteerde je er als stu­dent lustig op los en al doende kwam je erachter wat de inhoud van je werk kon zijn. Als je veel maakt en je kijkt achterom, dan zie je als vanzelf je the­ma. Maar zo maar rück­sicht­s­los din­gen mak­en is niet meer de bedoel­ing. Als stu­dent moet je als het ware vooruit­denken. Door vakken als con­cept en onder­zoek lijkt het soms alsof er een keuze is, in wat je the­ma zou kun­nen zijn. Maar zo werkt het niet. Waar ben je goed in, waar beleef je plezi­er aan?’ en Wie ben je en wat houdt je werke­lijk bezig?’ Als stu­dent moet je op psy­chol­o­gisch gebied lef hebben, om je over te geven aan wat vanzelf­sprek­end is. Dicht bij huis ligt de inhoud van het werk, ergens in de biografie (in de ruim­ste zin van het woord) liggen de aanknopingspunten. 

Taci­ta Dean: I have a very strong mem­o­ry of the sea, of that coast actu­al­ly(…) My fam­i­ly isn’t a very live­ly house­hold, there is some­thing a it lone­ly in it. My father worked in Lon­don , so he was nev­er there. I do remem­ber hav­ing a great sense of adven­ture because we were sur­round­ed by land and I used to go on long walks per­form­ing to myself, like being in my own documentary. 

Het begrip onder­zoek is kon­ing in het kun­ston­der­wi­js en lood­st aller­lei mis­ver­standen bin­nen. De asso­ci­atie met weten­schap kan ver­keerde accen­ten oproepen. Bijvoor­beeld een idee over waarheid, alsof het om feit­en zou gaan in plaats van de vri­jheid van de onwaarheid. Liegen mag in de kun­st, een goed kunst­werk kan op heel ver­keerde veron­der­stellin­gen zijn ontstaan. Richard Prince schreef het hilar­ische ver­haal Bet­tie Kline waarin pin up girl Bet­tie Page wordt opgevo­erd als de geheime inspi­ratiebron voor het abstracte werk van de schilder Franz Kline. Het objec­tieve waarhei­ds­ge­halte doet er niet toe om je eigen waarheid te vertellen. 

Onder­zoek in de kun­st is onmis­baar, ik ken dan ook geen kun­ste­naar die geen onder­zoek doet. Mijn lev­en is de research’, sprak Roy Villevoye. Het is meer zo dat ik me totaal ver­lies in alles wat me inter­esseert: Ik lees, ik wil het zien, ik wil erbij zijn, ik wil er naar­toe, ik wil met die mensen (in Papua Nieuw Guinea) te mak­en hebben.’ Onder­zoek kan op duizend manieren en het is naar mijn idee van groot belang om dat aan stu­den­ten mee te geven. 

Maar de stu­den­ten van nu kun­nen dat aan, creëren hun eigen weer­stand. Ze zijn zich namelijk bewust van het kleine stip­je dat de acad­e­mie inneemt op de wereld­kaart. Ze hebben inter­net en daar­door over­al con­tacten. Een Zuid-Afrikaanse schri­jver inter­viewt een jonge kun­ste­naar via Skype over het werk dat in Ethiopië gemaakt is. Stu­den­ten trekken de wereld rond, via uitwisselin­gen, excur­sies of als couch­surfer. Amper twintig en ze reizen alleen door Afri­ka, of doen een stage in de Oekraïne. De wereld is geen onbek­end gebied meer, er is niets exo­tisch meer te vin­den. Over­al werken op acad­e­mies jonge mensen die even nieuws­gierig en gedreven zijn als op de acad­e­mie in Zwolle of Den Haag. En dat heeft ver­strekkende gevol­gen voor de houd­ing van de student. 

Nieuwe nor­men onder­mi­j­nen de autoriteit van de west­erse kunstwereld. 

Over­al werken immers stu­den­ten met dezelfde inzet en geloof in de kun­st aan de acad­e­mies. In andere lan­den kost het mogelijk meer moeite om te kiezen voor het beroep van kun­ste­naar en er is geen enkele reden om deze col­le­ga stu­den­ten in een ver land niet even serieus te nemen als je klasgenoten. Dit besef weer­spiegelt zich langza­am ook in de kunst­wereld van na de acad­e­mie. Dit jaar doen Ango­la, Bahamas, Bahrein, Ivoorkust, Koso­vo, Kuweit, Male­di­v­en, Paraguay en Tuvalu voor het eerst mee aan de biën­nale van Venetië. 

De oude Gia­r­di­ni is als de gracht­en­gordel van Ams­ter­dam, sjiek, prachtig maar niet het span­nend­ste deel van de stad. De laat­ste twee Documenta’s hebben ieder op hun eigen manier de kun­st­dekens opgeschud. Doc­u­men­ta 12 liet het doel om te fun­geren als an author­i­ta­tive world­wide seis­mo­graph of con­tem­po­rary art’ niet los, zoals de kri­tieken schreven, maar vulde de Doc­u­men­ta in als een echte wereld­ten­toon­stelling, het idee van het grote genie werd los­ge­lat­en en er werd kun­st getoond uit alle uithoeken van de wereld. 

Doc­u­men­ta 13 liet een zoek­tocht naar nieuw waar­den zien, ze krikt de nor­men van de offi­ciële’ kunst­wereld open, door klem­mende nor­men over kwaliteit los te lat­en, cri­te­ria als echt’ en betrokken’ waren lei­dend in de keuzes. Het begrip smaak wordt ruimer, we naderen het punt dat de west­erse kun­st­geschiede­nis niet meer het mid­delpunt is van de wereld. En die open­heid zie ik terug bij stu­den­ten. Nieuwe invloe­den en andere opvat­tin­gen over smaak en hoge en lage cul­tu­ur ken­merken de jonge kun­ste­naar. Zon­der vooro­orde­len, zon­der vast­geroeste cri­te­ria in hun hoofd, kijken ze rond, hun werk kan tegelijk­er­ti­jd in de bib­lio­theek van Amers­foort hangen (omdat je oma daar woont) als in de Appel. 

Blur­ring the line between pro­fes­sion­al artists and ama­teurs, out­siders and insid­ers’, werd er geschreven over de biën­nale in Venetië en pre­cies die open­heid karak­teriseert de jonge student.

Mar­cel Vos beschreef in de jaren 80 het begrip orig­i­naliteit als een soort wurgslang die om de nek van de stu­den­ten werd gelegd. Deze valkuil lijkt te zijn dicht­ge­gooid. Het www en de ons­tu­it­bare beelden­stroom heeft de jonge gen­er­atie ver­lost van de druk van de orig­i­naliteit. Met een muisk­lik is al snel te zien dat het onmo­gelijk is een totaal nieuw beeld te creëren, en de jonge gen­er­atie maakt daarom graag gebruik van al bestaande beelden. 

Onder de druk van orig­i­naliteit hield­en stu­den­ten en kun­ste­naars het lief­st met de deur op slot, her­metisch ges­loten voor collega’s, want je orig­inele idee zou zo maar gestolen kun­nen wor­den; maar ook daar is nu een frisse wind doorheen gewaaid. Kom bin­nen. Vanu­it het besef dan het unieke beeld niet bestaat denkt men met elka­ar mee, lacht als je ont­dekt dat je om de een of andere reden op bij­na het zelfde werk of foto bent uit­gekomen. Wat een ver­licht­ing. De heden­daagse stu­dent is gul en genereus en houdt van samen­werken. De geur van gras met onder­to­nen van amber, patchoeli en poppy.